Actualisatie visitatiemodel

Nadruk op evaluatie van zorg en professioneel functioneren

Dit project richtte zich op de vernieuwing van de vorm en de inhoud van visitatiemodel onder medisch specialisten. Daarmee verschoof de aandacht van het toetsen van de randvoorwaarden naar de inhoud van de zorg en de professionele bekwaamheid. In het kader van dit project heeft het CBO samen met een aantal verenigingen enkele instrumenten ontwikkeld, uitgetest en geïmplementeerd. Tot slot werd er een handboek aan deze nieuwe wijze van visiteren gewijd.

Achtergrond

Het model voor kwaliteitsvisitatie was duidelijk aan verandering toe. Wetenschappelijke verenigingen wilden meer inspelen op belangrijke ontwikkelingen in de gezondheidszorg.

In totaal acht verenigingen hebben met de Orde van Medisch Specialisten en het CBO het model herzien. Daartoe zijn er verschillende instrumenten ontwikkeld. Het resulteerde in een nieuw visitatiemodel dat meer de breedte en de diepte ingaat. Breder, omdat het diverse aspecten van het medisch handelen belicht. En dieper, omdat de nadruk wordt gelegd op de evaluatie van zorgprocessen, het functioneren van de maatschap en de ervaringen van de patiënten. Zo wil men vooral de zorg voor kwaliteit toetsen en waar mogelijk de kwaliteit van zorg.

Opzet van het project

Het professioneel kwaliteitsdomein vormt de basis van het nieuwe model. Dit profiel bestaat uit vier kwaliteitsdomeinen, die in elke visitatie aan de orde komen.

Professioneel kwaliteitsprofiel

Voor de toetsing van deze domeinen ontwikkelden de vereniging van kinderartsen, chirurgen en gynaecologen instrumenten (zie kader). Het merendeel van deze meetinstrumenten is tijdens proefvisitaties uitgetest. Dit vereiste een nieuw dagprogramma. In de tweede fase hebben vijf nieuwe verenigingen het model verder ontwikkeld en uitgetest.

Instrumenten

Om een indruk te krijgen van de verschillende instrumenten kunt u ze hieronder downloaden:

• Medical audit. Hiermee kan men de inhoud van de zorg en het professioneel handelen van een arts toetsen. Voorwaarde is wel, dat hij/zij van richtlijnen of protocollen gebruik maakt;
• Quickscan maatschapsfunctioneren. Dit instrument stelt maatschappen in staat om zelf op een systematische manier hun functioneren te evalueren;
• Patiëntenfeedbackenquête. Een enquête om patiënten voorafgaand aan een visitatie naar hun mening over de specialist(en), het overig personeel en de wijze van praktijkvoering te vragen;
• KISZ-vragenlijst. Een instrument voor de evaluatie van het management van zorgprocessen. Het brengt in kaart of, en hoe effectief een maatschap de afstemming en coördinatie van zorg heeft geregeld. 

Let wel: het gaat steeds om een format van deze instrumenten!

Verspreiding en implementatie

Het nieuwe visitatiemodel heeft geen definitief karakter. Door ontwikkelingen in het (landelijk) kwaliteitsbeleid kan het zo weer veranderen. Daarnaast leiden ervaringen van nieuwe wetenschappelijke verenigingen met de instrumenten tot verfijning. Kortom: het visitatiemodel nieuwe stijl blijft in beweging.

Het CBO heeft over de instrumenten en de vernieuwde wijze van visiteren een boek geschreven. Dit 'Handboek Kwaliteitsvisitatie Nieuwe Stijl' is vooral bedoeld voor verenigingen die hun visitatiemodel willen gaan vernieuwen. Indien gewenst kan het CBO daarbij ondersteuning bieden. Ook verscheen er een boek over de juridische aspecten van visitatie.

Meer informatie

Algemene informatie over dit project kunt u verkrijgen bij  Yvonne Salfischberger, telefoon: 030 - 284 39 90 / 06 - 519 603 74; e-mail: y.salfischberger@cbo.nl.

Publicaties

Fossen JA, Hagemeijer JW, Koning JS de, Logtestijn SI van, Lombarts MJMH. Kwaliteitsvisitatie nieuwe stijl. Handboek voor wetenschappelijke verenigingen. Alphen aan de Rijn: Van Zuiden Communications BV.; 2005.

Lombarts MJMH, Wijmen FCB van, Klundert JLM van de. Bezoek of bezoeking?; juridische aspecten van visitatie. Bohn Houten: Bohn Stafleu van Loghum; 2005.

Fossen JA. Inhoud van de zorg meer centraal in het nieuwe visitatiemodel. Kwaliteitsjournaal CBO;5 (15).

Fossen J. Nieuwe wijze van visiteren is aangeslagen. Kwaliteitsjournaal CBO 2004;5(17).

Bik MCM, Logtestijn SI van. Inhoud van zorg meer centraal in het nieuwe visitatiemodel. Orde Nieuws 2003 december 2003;9.

Schulpen TWJ, Beer de JJA, Brackel HJL, Polman HA, Smit P, Dijk van HA, et al. Naar een Nieuwe wijze van visiteren. Nieuwsbrief NVK 2004 juni;23:4-5.

Reijnders FJL, Heringa MP, Logtestijn, SI van, Project Actualisatie Visitatie. Nederlands Tijdschrift voor Obstetrie & Gynaecologie 2004 februari;117.

Fossen JA, Reijnders FJL, Derksen JGM. Nieuw visitatiemodel in de praktijk. Nederlands Tijdschrift voor Obstetrie & Gynaecologie 2004 april;117.

Lombarts MJMH, Bik MCM, Klundert JLM van. Meten bij de maten. Kwaliteitsvisitatie gemoderniseerd. Medisch Contact 2004 augustus; 59(35).